6 Februari
Dominicuskerk, Amsterdam
Speech door Zola Can, secretaris Stichting Amanos.
Lees hier meer over de benefietavond die in totaal €8.270,- heeft opgebracht.
‘Mama, wanneer worden de dagen weer normaal?’ is wat mijn neefje van vijf vroeg aan zijn moeder, zes dagen na de aardbeving op 6 februari 2023. Zes dagen na die eerste beving was niets normaal. Er was geen elektriciteit voor licht of warmte, geen water om te douchen of de wc door te spoelen, winkels waren geplunderd en de scholen ingestort of gesloten omdat de leraren nog vermist waren, of dood.
Vier dagen na de aardbeving kwam ik met mijn vader aan in die situatie. We hadden halsoverkop besloten naar de getroffen regio te reizen om daar onze familie te steunen en om verwachte begrafenissen bij te wonen. Verwachte begrafenissen, omdat lang niet iedereen al gevonden was. Met een omweg, via Antalya, omdat het vliegveld van Hatay onbereikbaar was, en na een autorit van 12 uur kwamen we aan in een donker en koud Samandağ, mijn vaders geboortestad, een kustplaats vlakbij Antakya, Hatay.
De toestand waarin we onze familie aantroffen is onbeschrijfelijk. Toch doe ik een poging: Iedereen was in een soort shock. De manier waarop mensen uit hun ogen keken was doods en iedereen leek wel bezig met van alles, maar zonder ook maar iets voor elkaar te krijgen. Het was totale chaos. In de steden, binnen families en in de hoofden van mensen.
Direct bij aankomst kregen mijn vader en ik het bericht waar we op hadden gewacht, maar waar we toch niet klaar voor bleken. De lichamen van mijn oom en tante, de broer en schoonzus van mijn vader, waren na vijf dagen onder het puin vandaan gehaald. Nu was het definitief, ze hadden het niet overleefd.
Dit stuk komt uit een voordracht die ik gaf in februari 2023 toen mijn vader en ik net terug waren uit Turkije. We zijn inmiddels drie jaar verder en levens gaan weer door, ook daar. Maar of de dagen ‘weer normaal’ zijn, zoals mijn neefje hoopte, weer hetzelfde als voor februari 2023, dat denk ik niet.
En dat is ook niet zo gek als je je bedenkt wat voor een enorme impact deze ramp heeft gehad op de regio. Meer dan 50.000 mensen overleefden de aardbevingen niet. Iedereen in de regio heeft in zijn familie en vriendenkring wel iemand verloren. Hele stukken van steden, zoals die van Antakya het eeuwenoude Antiochië, met een rijke geschiedenis en cultuur, zijn weggevaagd. Cijfers van een half jaar geleden geven aan dat nog meer dan een half miljoen mensen in containerwoningen wonen of in tenten en andere tijdelijke woonvormen. Achterblijvers zijn naast geliefden ook hun vertrouwde omgeving kwijtgeraakt en de trauma’s, ook bij kinderen, zijn groot.
Direct na de aardbevingen startte ik met mijn familie in Nederland een inzamelingsactie, net als vele andere Turkse Nederlanders met wortels in de getroffen regio. Met het geld dat werd ingezameld konden we veel families heel direct steunen zodat zij in acute levensbehoeften konden voorzien. Denk aan eten, water, tenten, kleding, benzine. Dat soort dingen. Aan alles was destijds een tekort.
Twee jaar later, vorig jaar dus, zagen we dat die behoefte aan acute noodhulp in het gebied gelukkig veel minder was geworden, maar dat de behoefte aan structurele en duurzame opbouw eigenlijk alleen maar was gegroeid. Om bij te dragen aan die structurele opbouw zagen we in dat we onszelf op een meer professionele manier moesten gaan organiseren. We besloten de krachten te bundelen en samen met een aantal andere mensen met familie en vrienden in het getroffen gebied een stichting op te richten. Dat werd Amanos Foundation.
Met deze stichting willen we een blijvende impact maken en richten we ons op het ondersteunen van duurzame projecten op het gebied van gemeenschapsopbouw, welzijn en milieu. We doen dit altijd in samenwerking met de lokale gemeenschap; de wensen en behoeften van de mensen daar zijn echt leidend.
Het eerste grote project van Amanos Foundation is nu het Moeder en Kind- huis dat we oprichten in Samandağ. Ons plan is om nog voor de zomer de deuren van dit huis te openen in een community center dat in opdracht van Gemeente Amsterdam en VNG International is gebouwd. Ron Zandvliet die hier aanwezig is namens gemeente Amsterdam zal over dit centrum zo nog wat meer vertellen.
Samen met lokale mensen en organisaties zorgen wij vanuit Amanos er met het Moeder en kind-huis voor dat moeders en kinderen een plek hebben om zich onder professionele begeleiding te kunnen ontplooien en psychische hulp kunnen krijgen voor het verwerken van trauma’s. Het moet een hoopvolle plek zijn waar mensen weer samen kunnen komen en kunnen bouwen aan de toekomst. De gehele opbrengst van deze avond gaat naar dit moeder en kindhuis.
En voor de mensen die zich afvragen, wat betekent Amanos nou eigenlijk? Amanos is de oud-Griekse naam van het Nur-gebergte dat door de hele provincie Hatay loopt en eindigt in Samandağ. Het zijn prachtige, statige bergen. En met die schoonheid van de natuur die er al was voordat er mensen waren en die ook zal blijven, staat Amanos voor ons ook symbool voor hoop voor de toekomst.
De tektonische platen in de aarde deden de grond beven, maar de natuur is niet schuldig. De ramp is veroorzaakt door menselijke fouten. Door slecht gebouwde huizen, door corruptie en door een trage reactie vanuit de overheid waardoor hulp vaak veel te laat kwam. Vandaag staan we stil bij wat er is gebeurd is en hoe dat heeft kunnen gebeuren, maar we kijken ook vooruit. Naar hoe mensen toch veerkrachtig blijven ondanks alles en naar hoe wij vanuit Nederland die veerkracht kunnen ondersteunen en versterken.
Tot slot, wil ik mijn mede-bestuursleden toch even genoemd hebben.
Dat zijn: Gulcin Micoolulari, Jan Ormel, Sebahat Yurdusen en Nesip Can.
En ik wil iedereen die hier aanwezig is vanavond ook namens de rest van het bestuur bedanken voor jullie aanwezigheid en alle gulle donaties. Dat waarderen we echt enorm.
Elk kleine beetje helpt om de dagen van mensen en kinderen zoals mijn neefje, stap voor stap weer iets normaler te maken.
Dank. En dan wens ik nu iedereen graag een hele mooie avond toe.
